Edebiyat dünyasının seçkin isimlerini buluşturan 4. Ankara Edebiyat Festivali, 5-6 Aralık tarihlerinde iki gün boyunca yoğun katılımla sürdü.
Açılış programında şiir dinletisinin ardından Türkiye Yazarlar Birliği (TYB) Ankara Şube Başkanı Mehmet Sait Uluçay, ASBÜ Rektörü ve TYB Genel Başkanı Prof. Dr. Musa Kazım Arıcan, Ankara Vali Yardımcısı Harun Kaya ile Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürü Taner Beyoğlu tarafından konuşmalar yapıldı.
Konuşmalarda, D. Mehmet Doğan’ın Türk düşünce ve kültür hayatına sunduğu katkılar ele alındı. Uluçay tarafından Doğan’ın medeniyet bilinci inşa eden kaleminin genç kuşaklara yol gösterdiği ifade edildi.
D. MEHMET DOĞAN’IN HAYALİ YAŞATILIYOR
Prof. Dr. Musa Kazım Arıcan, konuşmasına merhum D. Mehmet Doğan’ın Çizgilerde Yaşamak şiirini okuyarak başladı. “Bu festival Mehmet abinin hayaliydi ve onun girişimi ile başladı.” ifadelerine yer veren Prof. Dr. Arıcan, edebiyatın milletlerin hafızası olduğunu dile getirerek D. Mehmet Doğan’ın bıraktığı düşünce mirasının önemi vurgulandı. D. Mehmet Doğan’ın hayalini kurduğu Ankara Edebiyat Festivali’nin yaşatıldığını belirten Prof. Dr. Arıcan tarafından Ankara’nın kültür, edebiyat ve düşünce alanında bir merkez hâline gelmesi yönündeki hedefler aktarıldı. 2025 Kültür Sanat Ödülleri kapsamında TYB’nin üç ayrı ödül ile takdir edildiği ifade edildi. Festivalin daha geniş bir kültürel çerçeveye yayılması amaçlanırken, Topçu Felsefe Konağı’nın kurulması için gerekli sürecin başlatıldığı açıklandı. Ayrıca festival kapsamında Kalecik’te D. Mehmet Doğan adına programlar düzenlendiği ve festivalin uzun yıllar devam etmesi yönündeki temenniler dile getirildi.
Doğan’ın yaşarken büyük katkı sunan bir değer olduğuna dikkat çeken Ankara Vali Yardımcısı Harun Kaya, kültür ve sanat etkinliklerinin toplumları birleştiren yönüne vurgu yaptı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürü Taner Beyoğlu tarafından festivalin, popüler mecralarda görünürlük bulamayan genç yazarların okurla buluşması açısından önemli bir imkân sunduğu ifade edildi. Bakanlık tarafından yerel yazarları destekleyen çalışmaların sürdürüldüğü, ilk eserini yayımlayan kurumlara maddi destek sağlandığı ve Kültür Yolu Festivali ile yazar-okur buluşmalarının güçlendirildiği aktarıldı.
Festival kapsamında D. Mehmet Doğan Fikir ve Edebiyat Büyük Ödülleri törenle sahiplerine verildi. Şiir Ödülü Ali Sali’ye, Deneme Ödülü Ekrem Özdemir’e, Hikâye Ödülü ise Ali Necip Erdoğan’a takdim edildi. Ödüller, ASBÜ Rektörü Prof. Dr. Musa Kazım Arıcan tarafından sunuldu. Ayrıca Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi’nin festivale sağladığı katkılar dolayısıyla Prof. Dr. Arıcan’a berat verildi.
Festivalin ilk günü, düşünce ve edebiyatın farklı boyutlarını değerlendiren panellerle devam etti. “Düşünce ve Edebiyata Adanan Bir Ömür: D. Mehmet Doğan” başlıklı ilk panel Prof. Dr. Musa Kazım Arıcan moderatörlüğünde gerçekleştirildi. Panelde Prof. Dr. Mustafa İsen, Prof. Dr. Mustafa Orçan, Dr. Necmettin Turinay ve Osman Özbahçe tarafından merhum Doğan’ın düşünce dünyası, edebi birikimi ve kültürel mirası çeşitli yönleriyle ele alındı.
Günün ikinci paneli “Ankara’da Yazılan Şiirler” başlığıyla düzenlendi. Prof. Dr. Bilal Çakıcı’nın moderatörlüğünde gerçekleştirilen panelde Prof. Dr. Turan Karataş, Dr. Ahmet Durmuş Taşdemir, Öğr. Gör. İsa İlkay Karabaşoğlu ve Yusuf Turan Günaydın tarafından Ankara’nın edebiyata yansımaları, şehir–şair ilişkisi ve Ankara edebiyatının tarihsel gelişimi değerlendirildi.
Günün son programı, Prof. Dr. Musa Kazım Arıcan’ın katılımıyla yapılan “Yazar Okulu – İlk Ders” etkinliği oldu. Programda yazarlık disiplini, düşünce ufku ve dil bilincine yönelik temel ilkeler katılımcılara aktarıldı.
Festivalin ikinci günü de yoğun bir ilgiyle sürdü. Günün ilk paneli “Erken Cumhuriyet Dönemi Ankara ve Edebiyat” oturumunda Ankara’nın edebiyata yansımaları ele alındı. Panel, moderatörlüğünü ise Prof. Dr. Muhammet Enes Kala’nın yürüttüğü oturumda Doç. Dr. Canan Olpak Koç, Emin Gürdamur ve Dr. Fatma Bilge Şimşek tarafından dönemin kültürel atmosferi, Cumhuriyet sonrası edebi dönüşüm ve Ankara’nın edebi kimliği üzerine yapılan değerlendirmelerle tamamlandı.
“Gençlik ve Edebiyat” adlı ikinci panelde genç kuşakların edebiyatla kurduğu ilişki tartışıldı. Moderatörlüğünü Hacı Mahmut Erdemir’in üstlendiği panelde Hayal Elif Kızkapan, İkbal Sevgi Denkli, İclal Doğansoy ve İlayda Yıldırım tarafından genç yazarların üretim biçimleri, estetik yönelimleri ve yeni kuşağın dil perspektifi üzerine görüşler paylaşıldı.
“Yapay Zekânın Edebiyata Etkisi” adlı üçüncü panel, yapay zekâ ve edebiyat ilişkisine odaklanıldı. Panel, Prof. Dr. Hasan Yücel Başdemir moderatörlüğünde Doç. Dr. Ahmet Faruk Çeçen, Ahmet Melih Karauğuz ve Doç. Dr. Ali Durdu tarafından yürütüldü. Yapay zekânın metin üretimi, yazarlık pratikleri ve okuma kültürü üzerindeki etkileri akademik bir bakışla ele alındı.
“Edebiyat ve Sinema” adlı ikinci günün son paneli edebiyat ve sinema etkileşimine ayrıldı. Moderatörlüğünü İbrahim Demirkan’ın yürüttüğü panelde Sadık Yalsızuçanlar, Hatice Bildirici ve Mehmet Kurtoğlu tarafından edebi eserlerin beyaz perdeye uyarlanma süreçleri ve iki disiplin arasındaki karşılıklı etkileşim değerlendirildi.
4. Ankara Edebiyat Festivali ikinci gününde Filistin Şiir Şöleni ile tamamlandı. Katılımcılar, festivalin son bölümünü edebiyatın duygusal ve estetik yönünü öne çıkaran dizelerle noktaladı. Organizasyon yetkilileri tarafından oturumlara katkı sunan akademisyenlere, yazar ve şairlere teşekkür edilerek festival iyi dileklerle sonlandırıldı.